Reforma në Inspektime/Nga formalizmi i verbër, te shteti ligjor funksional
Elta Milori
Reforma në fushën e inspektimeve nuk ishte thjesht një ndërhyrje teknike apo rregullim procedurash. Ajo ishte një domosdoshmëri shtetformuese. Për vite me radhë, inspektimi u perceptua si mjet ndëshkimi, presioni apo formalizmi pa efekt real, duke dëmtuar besimin e qytetarëve dhe bizneseve te shteti.
Sot, kjo qasje ka ndryshuar rrënjësisht.
Me përfundimin me sukses të Reformës në Inspektime, Shqipëria ka hedhur një hap të rëndësishëm drejt një administrate moderne, profesionale dhe të drejtë, ku ligji zbatohet me proporcionalitet, përgjegjshmëri dhe transparencë.
Çfarë e bën këtë reformë të suksesshme?
Së pari, vendosja e qartë e parimit të ligjshmërisë dhe proporcionalitetit në marrjen e masave administrative. Fakti që masat e para administrative janë shfuqizuar në Komisionin e Shqyrtimit të Ankesave tregon qartë se sistemi i ri funksionon: jo për të ndëshkuar verbërisht, por për të korrigjuar dhe garantuar të drejtën.
Së dyti, ndarja e qartë mes masave urgjente për parandalimin e dëmit të menjëhershëm dhe masave ndaluese apo pezulluese të përgjithshme. Inspektori sot nuk është më arbitrar, por autoritet ligjor i kufizuar nga ligji, i kontrollueshëm dhe i përgjegjshëm.
Së treti, forcimi i rolit të Inspektorit të Përgjithshëm si garant i standardeve, unifikimit të praktikave dhe mbrojtjes së interesit publik. Aktet nënligjore, procedurat dhe standardet e reja krijojnë një sistem të parashikueshëm dhe të drejtë për të gjithë.
Kjo reformë ka një mesazh të qartë: shteti nuk ndërtohet mbi frikën, por mbi rregullin dhe besimin.
Inspektimi nuk është më një “dënim i shpejtë”, por një proces ligjor, profesional dhe i mbikëqyrur. Qytetarët dhe bizneset nuk janë më objekt presioni, por subjekte të së drejtës.
Reforma në Inspektime është dëshmi se kur vullneti politik, profesionalizmi dhe integriteti institucional bashkohen, rezultatet janë të prekshme. Ajo është një model se si ndërtohet shteti ligjor: me ligj, me standarde dhe me përgjegjësi.
Ky është një sukses që nuk matet vetëm me akte të miratuara, por me ndryshimin real të sjelljes institucionale. Dhe ky ndryshim tashmë ka filluar.
