“Associated Press”: Bunkeri sekret në Gjirokastër shndërrohet në atraksion turistik
Agjencia e lajmeve “Associated Press” (AP) ka publikuar një video që tregon ambientet e brendshme të bunkerit sekret të Luftës së Ftohtë në Shqipëri, duke zbuluar dhomat, korridoret dhe strukturat që dikur ishin të destinuara për strehimin e udhëheqësve në rast të një sulmi bërthamor..
“U deshën 10 vjet për të ndërtuar këtë bunker në fshehtësi dhe nuk u përdor kurrë, i vendosur ne Gjirokastër, Shqipëri.
Ishte thjesht një produkt i paranojës së udhëheqësit komunist, Enver Hoxha. Në rast të një lufte bërthamore, e gjithë struktura e qeverisjes vendore do të ishte zhvendosur atje, duke përfshirë zyrtarët e gjykatës, hetuesit e policisë, të gjithë ata që ishin pjesë e qeverisjes”.
Nën një kodër mbi themelet e një kështjelle të shekullit XII në Shqipëri ndodhet një bunker sekret i Luftës së Ftohtë, i ndërtuar gjatë sundimit të diktatorit komunist Enver Hoxha.
Kjo strukturë e fortë betoni ishte menduar për të strehuar udhëheqësit e lartë të regjimit në rast të një sulmi bërthamor, një frikë që Hoxha e konsideronte gjithmonë reale gjatë epokës së tensionuar të Luftës së Ftohtë.
Bunkeri është pjesë e një rrjeti masiv bunkerësh, që Hoxha ndërtoi në gjithë Shqipërinë midis viteve 1960 dhe 1980, për të mbrojtur vendin nga pushtimet e mundshme.
Shumica e këtyre strukturave kurrë nuk u përdorën për mbrojtje ushtarake, por simbolizojnë paranojën dhe izolimin e regjimit.
Ndryshe nga shumica e tyre, ky bunker – nën kështjellë – është ruajtur mirë dhe tani po tërheq vizitorë vendas dhe të huaj.
Kalaja e shekullit XII, mbi të cilën ndodhet bunkeri, shërbente më parë edhe si burg politik, ku shpesh heshteshin disidentët dhe kritikët e regjimit.
Në vend të një strukture të harruar dhe të errët, sot bunkeri është shndërruar në një destinacion turistik dhe një hapësirë edukative.
Vizitorët mund të ecin nëpër korridoret e tij të ngushta, të hyjnë në dhomat e mbrojtjes dhe të eksplorojnë tunelet që dikur ishin menduar për të strehuar elitën komuniste.
Bunkeri ofron gjithashtu ekspozita të shumta që përshkruajnë jetën nën diktaturë.
Fotografitë, dokumentet dhe pajisjet e ruajtura tregojnë për paranojën e regjimit, për masat ekstreme të sigurisë dhe për ndërtimin e një sistemi të tërë bunkera që lidhej me frikën e një sulmi bërthamor.
Disa instalime moderne artistike ndihmojnë vizitorët të kuptojnë psikologjinë e një regjim totalitar dhe përpjekjet e popullit shqiptar për të mbijetuar nën presion të vazhdueshëm politik.
Transformimi i bunkerit është pjesë e një trendi më të gjerë turistik në Shqipëri dhe vende të tjera ish-komuniste: rikuperimi dhe rivlerësimi i monumenteve historike si mjete për edukim dhe turizëm.
Ky bunker, dikur i fshehtë dhe i ndaluar për publikun, sot ofron një përvojë unike për vizitorët që duan të eksplorojnë historinë e vendit dhe njohin ndikimin e Luftës së Ftohtë mbi jetën e përditshme të shqiptarëve.
Sipas turistëve që e kanë vizituar, ndjenja e të qëndruarit në një bunker bërthamor të epokës komuniste është e veçantë dhe e fuqishme.
Shumë tregojnë se kjo u ka dhënë një perspektivë të qartë mbi përmasat e izolimit dhe frikës që jetonte populli shqiptar nën regjimin e Hoxhës.
Vizitorët nuk vijnë thjesht për të parë një bunker; ata vijnë për të përjetuar një pjesë të historisë, për të kuptuar shkaqet e izolimit të vendit dhe për të reflektuar mbi transformimet e Shqipërisë pas përmbysjes së regjimit komunist në vitin 1991./atsh
