ROTHSCHILD: DINASTIA MË INFLUENTE E HISTORISË
Saimir Kadiu
Imagjinoni të lindni në një rrugicë të errët, e cila mbyllej çdo mbrëmje me porta hekuri të kyçura. Nuk keni të drejta, nuk keni toka dhe nuk mund të bëni as një shëtitje në park. Si mund të kaloni, duke nisur nga balta e atij “burgu”, për t’u bërë familja së cilës mbretërit e Evropës do t’i drejtohen për para për të zhvilluar luftërat e tyre?
Jemi në Frankfurt, në mesin e viteve 1700…
Imagjinoni një rrugë vetëm rreth 4 metra të gjerë, një korridor të ngushtë ku ndërtesat e larta gllabërojnë pothuajse të gjithë dritën e diellit.
Kjo është Judengasse, “rrugica e hebrenjve”. Brenda saj jetojnë rreth 3.000 njerëz të grumbulluar së bashku. Por errësira dhe papastërtia nuk janë gjëja më e keqe.
Gjëja më e keqe është zhurma metalike që jehon çdo mbrëmje në perëndim të diellit.
Portat e rënda prej hekuri të rrugicës mbyllen dhe kyçen nga jashtë. Kush është brenda, mbetet brenda deri në mëngjes.
Në këtë burg në qiell të hapur, shtëpitë nuk kanë numra. Ato dallohen nga tabelat e vjetruara të varura mbi dyer.
Në njërën prej tyre është pikturuar një mburojë e kuqe, që në gjermanisht lidhet me emrin “Zum Roten Schild” — “Te Mburoja e Kuqe”.
Pikërisht aty jeton një i ri me emrin Mayer Amschel Rothschild.
Mayer vështron ato porta dhe kupton një të vërtetë të pamëshirshme: ato hekura që e mbajnë të mbyllur nuk mund të shemben me forcë dhe nuk hapen me lutje. Ato hapen vetëm duke u bërë i domosdoshëm për ata që mbajnë çelësat.
Kjo nuk është vetëm historia e një banke. Është historia e një familjeje që përdori paranë si rrugë arratisjeje; një dinasti që kuptoi më herët se të tjerët se pushteti modern nuk mbështetet më vetëm te kurorat apo ushtritë, por te informacioni dhe borxhi.
Sepse, nëse arrin të bëhesh kasaforta e një perandorie, ajo perandori nuk do të mund të të mbyllë më kurrë në një rrugicë.
Për të kuptuar se si Rothschildët pushtuan Evropën, duhet së pari të shkatërrojmë mitin më të madh nga të gjithë.
Ata nuk lindën të pasur dhe nuk kishin ndonjë pushtet të fshehtë.
Në shekullin XVIII, rregullat e lojës ishin të manipuluara që në lindje. Nëse lindje hebre në Gjermani, ligji të pengonte të zotëroje tokë. Të pengonte të bëheshe zejtar, farkëtar, rrobaqepës e të ushtroje shumë profesione të tjera, sepse këto profesione kontrolloheshin nga esnafet e krishtera, të cilat të mbanin jashtë.
Por këtu ekzistonte një paradoks për Kishën e asaj kohe.
Huadhënia e parave me interes konsiderohej kamatë, pra një mëkat i rëndë. Të krishterët nuk mund ta praktikonin hapur, ndërsa fisnikët dhe mbretërit kishin një nevojë të dëshpëruar për para të gatshme për të zhvilluar luftëra ose për të mirëmbajtur pallatet e tyre.
Atëherë, kush e bënte këtë?
Hebrenjtë.
Por kjo nuk ishte një zgjedhje e diktuar nga ndonjë “prirje” e tyre, siç pretendojnë stereotipet e vjetra. Ishte një nga të paktat hapësira tregtare që sistemi u lejonte realisht, një mënyrë për të siguruar jetesën.
Financa nuk ishte domosdoshmërisht vokacioni i tyre; ishte një nga rrugët e pakta të shpëtimit që sistemi u linte.
Por jetesa në geton e Frankfurtit u dha këtyre njerëzve dy armë të padukshme, dy avantazhe konkurruese jashtëzakonisht të mëdha që aristokracia e mbyllur në kështjellat e saj nuk i kishte.
E para ishte arsimimi dhe shkrim-leximi.
Në një epokë kur shumica e fshatarëve dhe madje edhe shumë fisnikë evropianë nuk dinin të lexonin apo të shkruanin dhe firmosnin me një “X”, në komunitetet hebraike situata ishte shpesh ndryshe.
Për arsye fetare dhe tregtare, shkrim-leximi ishte shpesh më i përhapur në komunitetet hebraike sesa në mesataren e popullsisë evropiane të asaj kohe.
Arma e dytë ishte rrjeti.
Evropa ishte plot me komunitete hebraike të shpërndara në qytete të ndryshme. Duke mos mundur të mbështeteshin te mbrojtja e qeverive, këto komunitete mbështeteshin te njëra-tjetra. Ato shkëmbenin letra, informacione mbi tregjet dhe, mbi të gjitha, kishin besim te njëri-tjetri.
Në një botë ku udhëtimi me shuma të mëdha parash ishte jashtëzakonisht i rrezikshëm për shkak të banditëve, ata kishin zhvilluar dhe përsosur një sistem të bazuar te besimi.
Depozitoje paratë në geton e Frankfurtit dhe, nëpërmjet një letre krediti, mund t’i tërhiqje në Londër ose Amsterdam te një familje tjetër e besuar.
Kjo infrastrukturë e padukshme, e ndërtuar mbi letra, marrëdhënie dhe besim, është ajo që do të bëhej baza e perandorisë së Rothschildëve.
Jo okultizmi. Informacioni.
Mayer Amschel Rothschild u rrit duke marrë frymë pikërisht në këtë mjedis. Por jeta nuk i fali askujt asgjë, e aq më pak në Judengasse.
Vijimi i historise dihet…
