Ruzhdi Gole: KYÇ BRUMI, QELQI
Prozë
– Do të të jap një çelës. Ky çelës nuk kyç asnjë portë. Është më i vërteti dhe hyn tek të gjitha bravat. Vetëm për t’i hapur.
– Ç’është ky çelës? Nuk kam dëgjuar për të asgjë deri tani? As dëgjuar e as parë kund.
– Kur ne mendojmë e kemi afër, në vete, këtë çelës. Kur s’mendojmë asgjë ai humbet. Jeton larg syut të njeriut.
– Larg syut të çdo njeriu a veç larg syrit tim e syrit tënd?
– Kur unë s’mendoj çelësi afrohet tek ty.
Në mos, kur ti nuk mendon ai zhduket
menjëherë prej teje.
– Zhduket? Ku shkon, ku fshihet, ç’kërkon?
– Njomet nga uji, mplekset me lëmyshqe.
– Po pastaj?
– Pastaj del prej tyre, hedh sytë rreth e
rrotull, shkund gjuhën e tij, shplan
fytyrën me një valë bregu dhe hyn në
det.
– Hyn në det? Po ai aty mbytet, s’ka as
luspa, as velëza cironke. Është i rëndë
për t’u mbajtur mbi ujë.
– Ja ashtu, njëherë mbahet tek lopata e
një varke, njëherë tek cima e ndonjë
anijeje.
– Qenka çelës përralle atëhere e përralla me çelës e çelësa shkon deri në hënë
pa pyetur kënd, pa i marr leje kujt.
– Mundet…
– Ky çelës e kyç Hënën? Po Diellit a i
afrohet?
– Hëna s’ka kyç, por ka qepalla që i hap
natën e natës dhe i mbyll në të aguar.
– Po, po, e besoj, hëna herë-herë i hap të
dyja qepallat ose njerën.
– Po Dielli ku e ka çelësin e tij?
-Dielli vet është çelës, çelës aq i madh
sa hap gjithandej rreze të pafundme.
– Po asnjëherë nuk shuhen këto rreze?
– Deri tani jo. Ky është fat i madh për
njeriun. Për njerëzimin, desha të them.
– Shumë larg shkuam gjer në hënë e gjer
tek dielli.
– Jo, jo nuk shkojmë dot ne tek ata. Ne
jemi të pafuqishëm. Vjen hëna e vjen
dielli tek ne.
– A takohen ndonjëherë Dielli dhe Hëna?
A e duan njeri-tjetrin. Dhe nëse e duan
pse nuk rrijnë bashkë ngahera, afër e
afër?
– Ç’të të them, s’e di. Secili ka çelësin e
vet kur hap e mbyll portën e qiellit. Njeri
zgjohet, zbret kilometra pafund gjersa
mbërrin tek ne. Tjetri kyç portën e qiellit
e fle.
– Me sa kuptoj, Dielli dhe Hëna ia ndijnë
frymëmarrjen njeri-tjetrit, ia dëgjojnë
regëtimat.
-Mundet, mundet. Por unë them se edhe
Dielli, edhe Hëna psherëtijnë, kolliten,
ftohen keqas ndonjëherë.
– Prandaj krisin rrufe e vetëtin qielli
gjithandej nga lart e gjer poshtë tek
trualli ynë?
– Dielli, ndonjëherë, është i mërzitur
keqas, hëna me çehre verdhacuke.
– Po si shërohen? A ka mjekë në qiell,
farmaci, spitale, barna, autoambulancë?
– Ata janë të shëndetshëm e plot muskuj
përhera. Ecin pafundësisht në orbitë.
Vrapojnë atletë të përbotshëm. Janë
përhera fitimtarë. Një kupë që kanë nuk
e ndajnë përgjysmë.
– Cilën kupë?
– Kupën e qiellit, pra. Ditën e gëzon dielli,
natën e gëzon hëna.
– E çuditshme kjo, as grinden dhe as nuk
i mbajnë mëri njeritjetrit. Ne, këtu, në
tokë për një kupë të shkelmojmë
anembanë fushës, sa edhe thonjtë ia
vemë në fyt njeri – tjetrit.
– Ne edhe kur jemi afër e afër dukemi si
të kyçur gojë, sy e vesh. As
flasim, flasim përgjysmë, flasim me
shenja elektronike. As shohim,
shpërndajmë gjithandej mjegullti fyerje.
As dëgjojmë. Ia çpojmë timpanin
njëritjetrit me brohorima të kasnecëve
të perënduar.
– Sa keq… Nuk po e kuptojmë njëritjetrin,
nuk po ia dëgjojmë fatkeqësinë,
fatkeqësitë shoshoqit, sa keq.
– Ja kështu, vërsniku im. Ne mbajmë në
gojë çelësa prej brumi, prej brumi të
thartuar gjithandej, çelësa qelqi që
krisin, plasin e thërrmohen brenda një
çasti fatkeq prej syve tanë.
– Eh, çfatkeqësi!…
– Çelësi është nyje e kërcell, fat e frikë,
zbritje-ngjitje, rrëmujë e rreshkje.
– Si të të kuptoj?
– Ja, po ta them. Do dilnim të shtunën
shëtitje me gruan. Kur sa vura çelësin
tek foleja e vet ai u këput. Gjysma mbeti
tek foleja, koka e tij tek gishtat e mi.
– E rrallë kjo, e rrallë…
– E rrallë, por u hutuam. Në shtëpinë tonë
mbyllur dy herë. Njëherë me kyç e
njëherë mbyllur nga e papritura. Po sikur
të bjerë zjarr, po sikur të lëkundet globi i
dritave nga… shkundullima e… s’po ia
them emrin…
– Eh, e rrallë kjo, e frikshme…
– Sikur ishte çelës prej brumi…
– Harruam fare se ku jemi. Ku jemi, o
komshi?
– Sa kaluam perëndimin e diellit. A s’të ngrohën rrezet e tij?
– Sikur u ftohën. Dielli sikur u ngrys. Më duket se shkoi shpejt edhe muzgu.
– Tani jemi në Hënë.
– Në Hënë?
– Po, po, ajo sa i çeli qerpikët. Jo me kyç brumi… as qelqi…
– Do ma japësh çelësin që më premtove?
– Çelësin e fantazisë?
