Saimir Kadiu: Tolstoi, i njëjti mbiemër, dy botë të kundërta
Ka një ironi të hidhur të historisë ruse: një nga pasardhësit e Lev Tolstoit, shkrimtarit që e vendosi luftën, dhunën dhe ndërgjegjen njerëzore në qendër të veprës së tij, sot mban një post të lartë politik në Rusinë e Vladimir Putinit.
Pyotr Tolstoi është stër-stërnip i Lev Tolstoit.
Por mbiemri nuk trashëgon domosdoshmërisht edhe mendimin.
Lev Tolstoi shkroi për tmerrin moral të luftës dhe, sidomos në vitet e fundit të jetës, u shndërrua në një nga kritikët më të fuqishëm të dhunës, militarizmit dhe pushtetit shtetëror. Gandhi dhe figura të tjera të mëdha të mendimit paqësor u ndikuan nga idetë e tij.
Pasardhësi i tij, Pyotr Tolstoi, është bërë nënkryetar i Dumës Shtetërore dhe një nga zërat e fortë politikë në mbështetje të linjës së Kremlinit.
Dhe këtu qëndron paradoksi:
i njëjti mbiemër, por dy filozofi krejt të ndryshme për njeriun dhe luftën.
Njëri e pyeste njerëzimin se si mund të shpëtonte nga dhuna.
Tjetri, sipas deklaratës së cituar, kërkon që bombardimet të përdoren për të demoralizuar një popull dhe për ta detyruar të dorëzohet.
Historia ndonjëherë krijon kontraste që as letërsia nuk do të guxonte t’i shpikte.
Nga Tolstoi që shkroi kundër luftës, te Tolstoi që kërkon fitoren përmes saj.
Mbiemri është trashëguar. Por trashëgimia shpirtërore nuk është domosdoshmërisht e trashëgueshme.
